ربيع بن أحمد الأخويني البخاري
435
هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )
« 1 » بجاى « 1 » يا بركشتن از بهلو ببهلو « 2 » و نشان وى آن بوذ كى از بس اين حالها بديد آيذ ، و « 3 » علاج حقنها نرم « 3 » بوذ و آب كرم بسيار خوردن با روغن اكر به نشود « 4 » بايذ كردانيدن از بهلوها ببهلوها بسيار « 5 » تا روذكانيها راست شوند و كسى او را بجنبانذ نيك جنانك بقراط كفت بكتاب ابيديميا كى مردى را جكر اندر شكسته بوذ ورا « 6 » بفشاندند به شذ ، و اكر بدين ككفتم به نشوذ لختى سيماب زنده بخورذ تا بكرانى سيماب راست شوذ « 7 » و اكر نيارذ خوردن لختى سرب گرد « 8 » جن كوزى با لعاب خطمى « 9 » بخورذ با لعاب اسبغول « 9 » و از كل نسرين كلنكبين كند شايذ « 10 » مر قولنج را ، و كلنكبين را با آب « 11 » تربذ بآفتاب بنهد تا قوت تربذ بگيرذ و بخورذ نيك آيذ . و معالجت « 12 » [ كرم ] « 13 » ماننده بوذ بعلاج قولنج بلغمى ( f . 347 ) جه هر دو را سبب بلغم بوذ كى بروذكانيها گرد آمذه بوذ و فرق بدان بوذ « 14 » كى آنجا كى كرم بوذ درد بروذ و كرسنه كردذ صبر نتواند كردن و درد شكم و غثيان بوذ جن كرسنه كردذ جنان مانذ « 15 » كه جيزى بجنبد اندر شكم و از دهن « 16 » آب دويذن بسيار بوذ و كرم برآمذن بسوى دهان « 17 » خاصه آنكاه كه رنج رسدش « 18 » يا تب تيز بوذ و بوذ كه « 19 » درد خيزد « 20 » آن جنانك بيهوش « 19 »
--> ( 1 - 1 ) - ف : از جاى ( 2 ) - ب ه : ديكر ( 3 - 3 ) - ف : علاجها حقنها تيز ( 4 ) - ب ه : او را ( 5 ) - ب ه : بشتاب ، خ ( 6 ) - ف : او را ( 7 ) - ف : كردذ ( 8 ) - ب ه : كند و ( 9 - 9 ) - ف : يا ان اسبغول بخورد ( 10 ) - ف : بشايذ . ب ه : ظ . كى بخورد بدين رنج و نيز بشايد ازين ( 11 ) - ف : باب ( 12 ) - « ب ه » و « م » : ظ . ديدان و حيات ( 13 ) - از « ف » افزوده شد . در اصل : گرم ( 14 ) - ب ه : و فرق بدان توانى كرد كى انجا كى كرم بود جون كرسنه شود بىقرار كردد و جون زود بزود درد شكم و غثيان باشد و اندكى جيزى همىجنبد اندر شكم ( 15 ) - ف : داند ( 16 ) - ف : دهان ( 17 ) - ب ه : بسيار و بسوى زير ( 18 ) - ف : رسد ( 19 - 19 ) - ف : ندارد ( 20 ) - ب ه : سخت